Lên rừng hái rau đặc sản

VnExpress 6 ngày trước

Quảng Nam - Đầu hè, cây rau ranh trên rừng ra lá non, người dân huyện miền núi Bắc Trà My hái mang về bán hoặc dùng trong bữa ăn hàng ngày.

Sáng giữa tháng 5, bà Lê Thị Thiệp, 70 tuổi, ở xã Trà Đông, huyện Bắc Trà My, thức dậy nấu cơm rồi bọc cơm, thức ăn chuẩn bị cho một ngày vào rừng hái rau ranh. Loài rau này mọc hoang dại trong rừng, không chịu tác động của phân bón, hóa chất nên rất sạch.

"Xưa rau ranh là cây chống đói của đồng bào dân tộc, thường nấu độn với cháo ăn qua ngày. Nay rau ranh trở thành đặc sản, có thể chế biến nhiều món như nấu canh, xào, luộc và ngon nhất là nấu với ốc suối", bà Thiệp nói.

Bà Lê Thị Thiệp chuẩn bị hái một cây rau ranh có hơn 10 lá non. Ảnh: Sơn Thủy

Bà Thiệp buộc chiếc giỏ nhựa giống như chiếc gùi sau lưng, cho cơm, nước uống vào rồi cuốc bộ vào rừng. Vượt cây cầu gỗ dài 20 m bắc qua sông Cái, bà đến cánh rừng keo tràm xanh ngút ngàn.

Đầu hè thường xuất hiện mưa giông, tán rừng ẩm ướt. Trên lớp thực bì dày đặc lá khô hoai mục có sên, vắt nên bà phải mang ủng, tất ngăn chúng bám vào. Đôi ủng cũng giúp bà bám chắc khi di chuyển qua sườn núi dốc đứng, trơn trợt.

Hơn 25 năm hái rau rừng, bà Thiệp thuộc lòng những nơi có rau ranh. Loài cây này thân gỗ, cao hơn nửa mét, gốc to bằng cổ tay, có nhiều nhánh mọc thẳng đứng. Lá cây to bằng lá chè, lá non màu nâu đậm như cà phê sữa, khi già chuyển sang xanh. Lá non trơn bóng, vò nát có nhớt và mùi hơi chua.

Như bao loài cây khác, rau ranh đến mùa xuân ra lộc. Song thời điểm ngon nhất là đầu hè khi những cơn mưa đổ xuống. Mỗi cành ra từ 2 đến 5 năm lá non, mỗi lá dài 5-8 cm. Hái hết cây này đến cây khác đầy nắm rau ranh, bà Thiệp cẩn thận gói trong túi nylon rồi cho vào gùi.

Một cây rau ranh đang ra lá non. Ảnh: Sơn Thủy

Trước đây trên những cánh rừng miền Trung, rau ranh nhiều. Song khi cây gỗ keo tràm có giá trị kinh tế, người dân phát dọn, đốt cháy lấy đất trồng khiến rau chết dần. "Những cánh rừng gần khu dân cư nay chỉ còn sót lại một vài nơi rau ranh mọc, để hái được nhiều phải đi xa", bà Thiệp nói.

Sau gần một giờ leo núi, luồn lách dưới rừng gỗ keo, leo dốc khiến đôi chân mỏi, mồ hôi nhễ nhại, áo ướt đẫm, bà Thiệp tìm chỗ đất bằng ngồi nghỉ. Đưa chai nước ra uống cho đỡ khát, bà mang rau ra nhặt bỏ lá già. "Rau ranh chỉ dùng được lá non, lá già nấu ăn dai không ngon", bà giải thích.

Sau bữa trưa trong rừng, bà tiếp tục tìm kiếm rau ranh cho đến 13h về nhà với một giỏ đầy. Rau được buộc thành từng bó bằng nắm tay, bán giá 7.000 đồng. Nhà nằm trên con đường liên xã có nhiều người qua lại nên bà Thiệp chỉ cần soạn ra ven đường bán. Cuối ngày số rau được mua hết, bà thu 100.000 đồng. Hết mùa rau ranh, bà chuyển qua hái rau ngót, rau má, rau dớn, lủi...

Nhặt bỏ lá già lấy lá non. Ảnh: Sơn Thủy

Cùng thôn với bà Thiệp, bà Nguyễn Thị Nhuận, 52 tuổi, có thời gian nhàn rỗi nên vào rừng hái rau ranh mang về bán. Cứ hái hết lớp lá này, sau 10 ngày quay lại hái lớp lá mới. Rau mọc tự nhiên nên ai gặp thì hái. Ngày nhiều, bà thu nhập hơn 150.000 đồng, ngày ít vài chục nghìn.

Ngày cuối tuần, bà Nhuận dành một phần rau ranh để nấu với ốc suối. Loại ốc này to bằng ngón tay, bám vào các tảng đá trên suối. Sau một đêm ngâm ốc cho nhả hết bùn đất, bà cắt phần đuôi ốc và luộc chín. Sau cùng, bà cắt nhỏ hoặc vò rau ranh bỏ vào, thêm chút gia vị.

"Khi ăn rau mềm, giống như lá mồng tơi, ốc hút từng con béo ngậy quyện cùng hương vị chua chua, ngọt bùi của nước, rất tuyệt", bà Nhuận kể.

Hái rau ranh. Video: Sơn Thủy

Sơn Thủy


Tin mới nhất

Ông Nguyễn Văn Quảng làm Trưởng ban chỉ đạo chống tham nhũng của Đà Nẵng

VnExpress 2 giờ trước

Ngày 21/5, Ban Chỉ đạo Thành ủy về phòng chống tham nhũng, tiêu cực Đà Nẵng được thành lập với người đứng đầu là Bí thư Nguyễn Văn Quảng.

Đoàn Mỹ bỏ ra ngoài khi đại diện Nga phát biểu tại APEC

VnExpress 2 giờ trước

Đại biểu Mỹ cùng một số nước bỏ ra ngoài khi đại diện Nga phát biểu trong cuộc họp của các bộ trưởng thương mại APEC, nhằm phản đối chiến sự ở Ukraine.

Thủ tướng Australia thất cử

VnExpress 3 giờ trước

Thủ tướng Australia Scott Morrison thừa nhận thất cử, sau khi kết quả kiểm phiếu sơ bộ cho thấy đảng của ông thất bại trước Công đảng.

Giám đốc CDC Hà Giang bị khai trừ Đảng

VnExpress 3 giờ trước

Hà Giang - Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy khai trừ khỏi Đảng với ông Nguyễn Trần Tuấn, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC).

Những người không dám rời ga tàu điện ngầm Kharkov

VnExpress 3 giờ trước

Ukraine - Khoảng 200 người vẫn sống dưới hệ thống ga tàu điện ngầm Kharkov vì sợ pháo kích dù Nga đã rút quân khỏi thành phố này.

Nghiên cứu làm đường sắt tuyến TP HCM - Cần Thơ - Cà Mau

VnExpress 4 giờ trước

Thủ tướng cho rằng Cần Thơ là đầu mối quan trọng về giao thông nội vùng và liên vận quốc tế nên cần nghiên cứu xây đường sắt từ đây đến TP HCM và Cà Mau.

Tổng thống Ukraine: Chỉ ngoại giao mới chấm dứt được chiến sự

VnExpress 4 giờ trước

Tổng thống Ukraine Zelensky khẳng định xung đột ở nước này chỉ có thể giải quyết thông qua ngoại giao trong bối cảnh đàm phán với Nga đang bế tắc.

Thi thể hai mẹ con trên sông

VnExpress 5 giờ trước

Nghệ An - Gần một ngày sau khời nhà, thi thể chị Võ Thị Sáu (42 tuổi) và con trai được phát hiện trên sông, cách nhà gần 10 km.

Tàu sân bay Liêu Ninh có thể đạt năng lực chiến đấu toàn diện

VnExpress 6 ngày trước

Tàu sân bay Liêu Ninh của Trung Quốc tiến hành 100 lượt cất hạ cánh tiêm kích, trực thăng trong 6 ngày, phô diễn năng lực chiến đấu toàn diện.